Logo Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport

huiselijkgeweld.nl

Huwelijksdwang en achterlating

Huwelijkse gevangenschap

19-04-2013

Naast het gedwongen worden om te trouwen, kan een persoon ook gedwongen worden om getrouwd te blijven. Een vrouw of man is in dat geval een huwelijk aangegaan en wil dit beëindigen, terwijl daarvoor de medewerking van de echtgenoot nodig is. Als de echtgenoot deze medewerking weigert, is sprake van huwelijkse gevangenschap. Dit kan voorkomen bij een formeel huwelijk, maar ook bij een informeel, religieus huwelijk. Vaak zijn het vrouwen die door hun man gedwongen worden om gehuwd te blijven. Maar het komt ook voor dat de vrouw haar man dwingt om gehuwd te blijven.

In het Nederlandse echtscheidingsrecht is het niet mogelijk dat één van de echtgenoten de ontbinding van het Nederlandse burgerlijk huwelijk tegenhoudt. Het burgerlijk huwelijk kan altijd op initiatief van één van de partners ontbonden worden wanneer sprake is van duurzame ontwrichting.

Voor de erkenning in het buitenland van een in Nederland uitgesproken echtscheiding of voor de ontbinding van informele, religieuze huwelijken, gelden de regels uit dat betreffende land. Soms is de medewerking van de andere echtgenoot dan toch noodzakelijk om een dergelijk huwelijk (naar buitenlands recht) rechtsgeldig te beëindigen. Onder omstandigheden is het mogelijk om via de civiele rechter de onwillige echtgenoot te dwingen zijn of haar medewerking te verlenen aan de ontbinding van het huwelijk volgens de daarvoor geldende regels. De rechter beoordeelt of het weigeren om medewerking te verlenen onrechtmatig is jegens de andere partij. In dat geval kan – eventueel met toepassing van een dwangsom – de weigerachtige echtgenoot gedwongen worden om datgene te doen wat noodzakelijk is om het huwelijk te beëindigen.

Bij huwelijkse gevangenschap kan zelfs sprake zijn van een strafbaar feit. Bijvoorbeeld wanneer degene die het huwelijk wenst voort te zetten, dreigt de andere echtgenoot of de kinderen iets aan te doen, om te voorkomen dat de ander stappen onderneemt om het huwelijk te beëindigen. In dat geval zijn strafrechtelijke regels voor huwelijksdwang van toepassing.

Bronnen / Links